Section 54 म्हणजे काय?
जर एखाद्या व्यक्तीकडे जुने घर आहे आणि त्याने ते विकायला काढले आहे. ते घर विकल्यानंतर येणाऱ्या नफ्यावर सेक्शन 54 च्या तरतुदीतून आकरण्यात येणारा कर कमी करता येतो किंवा त्यावर सवलत मिळवता येते. उदाहरणार्थ, जर तुम्ही 60 लाख रक्कमेने खरेदी केलेले घर 80 लाख रक्कमेने विकले तर त्यावर कमावलेला 20 लाखांचा नफा हा करपात्र असतो. घर मालकाने एखादे घर विकल्यावर कमावलेली नफ्याची रक्कम ही घर मालकाच्या उत्पन्नात जोडली जाते, त्यामुळे त्यावर कर आकरण्यात येतो. परंतु, जर घर मालकाने सेक्शन 54 साठी लागणाऱ्या सर्व अटी पाळल्या आणि मगच घर विकले तर त्यातून कमावलेल्या नफ्यावर आकरण्यात येणाऱ्या करात सवलत मिळू शकते.
सेक्शन 54 संबंधित अटी कोणत्या?
घर विकण्याच्या अगोदर 24 महिन्यांचा फॅक्टर समजणे महत्वाचे आहे. जर तुम्ही 24 महिन्यांच्या आतमध्ये एखादी प्रॉपर्टी विकत आहात तर तुम्हाला सेक्शन 54 लागू होत नाही. सेक्शन 54 च्या माध्यमातून मिळणाऱ्या कर सवलतीला पात्र होण्यासाठी विकण्यासाठी काढलेल्या घराची किमान 24 महिन्यांची मालकी तुमच्याकडे असावी.
शॉर्ट टर्म कॅपिटल गेन
जर तुम्ही नवीन घर खरेदी केले. ते घर जर खरेदी केल्याच्या 24 महिन्यांच्या आतमध्ये विकले गेले तर त्यातून मिळणाऱ्या नफ्याला शॉर्ट टर्म कॅपिटल गेन म्हंटले जाते. शॉर्ट टर्म कॅपिटल गेनसाठी सेक्शन 54 लागू होत नाही. शॉर्ट टर्म कॅपिटल गेन कर दात्याच्या एकूण उत्पन्नात जोडले जाते आणि त्यावर कर लागू होतो. त्यावर कोणत्याही प्रकारची सवलत देण्यात येत नाही.
लॉन्ग टर्म कॅपिटल गेन
जर तुम्ही विकलेल्या घराची 24 महिन्यांहून जास्त काळाची मालकी तुमच्याकडे असेल तर त्यातून मिळणारा नफा हा लॉन्ग टर्म कॅपिटल गेन म्हणून गणला जातो. उदाहरणार्थ., मार्च 2026 मध्ये घेतलेले घर जर एप्रिल 2028 मध्ये विकण्यात आले. तर त्या व्यवहारातून मिळणाऱ्या नफ्याला लॉन्ग टर्म कॅपिटल गेन म्हणतात. हा नफा सेक्शन 54 च्या तरतुदीनुसार कर सवलतीस पात्र असतो.
घर विकणे गरजेचे आहे पण 24 महीने पूर्ण झाले नाहीत तर..?
जर तुम्हाला काही कारणांमुळे घर विकणे गरजेचे झाले परंतु ते घर खरेदी करून 24 महिन्यांचा कालावधी पूर्ण झालेला नाही. अशावेळी सेक्शन 54 साठी तुम्ही पात्र ठरत नाहीत. पण, घर विकताना दिलेला ब्रोकरेज आणि त्या घराच्या दुरुस्तीसाठी केलेला खर्च तुमच्यावर आकरण्यात आलेली कराची रक्कम काही अंशा कमी करते.
July 2026 DA Hike: जुलै महिन्याची DA वाढ कोणत्या वेतन आयोगानुसार, 7 वा की 8 वा? तुमच्या पगारावर होणारा परिणाम समजून घ्याउदाहरणार्थ., तुम्ही मार्च 2025 मध्ये 60 लाखात एखादे घर खरेदी केले. 12 महिन्यात ते घर 80 लाखांना विकले. म्हणजे या व्यवहरात तुम्हाला 20 लाखांचा नफा झाला. परंतु, या व्यवहारात तुम्ही 4 लाखांची गुंतवणूक केली, त्यातील 2 लाख ब्रोकरला दिले आणि 2 लाख त्या घराच्या सुधारावर खर्च केले. त्यामुळे तुमचा एकूण नफा 20 लाख नसून तो 16 लाख असतो आणि त्या 16 लाखांची गणना तुमच्या उत्पन्नात केली जाते. एकंदरीत, ब्रोकरेज आणि घर दुरुस्तीच्या खर्चामुळे कर आकरण्याची रक्कम 20 लाखांहून थेट 16 लाखांवर येते. पण त्यासाठी तुम्हाला ब्रोकरेज आणि घर दुरुस्तीसंदर्भात पुरावे सादर करावे लागतात.
लेखकाबद्दलदिवेश चव्हाणदिवेश दिनेश चव्हाण हे मराठी पत्रकार असून ते सध्या महाराष्ट्र टाइम्स येथे कंटेंट रायटर म्हणून कार्यरत आहेत. ऑगस्ट 2026 पासून ते महाराष्ट्र टाइम्स येथे अर्थ, पर्सनल फायनान्स आणि देश-विदेशातील बातम्यांसंबंधित लेखन करत आहेत. शेअर बाजारातील घडामोडी, बँकिंग, नवे आर्थिक धोरण आणि तांत्रिक नियम अतिशय सोप्या भाषेत आणि सविस्तर पद्धतीने समजावून सांगणे हे त्यांचे वैशिष्ट्य आहे.
यापूर्वी ते नवराष्ट्र या मराठी वेबसाइटसाठी कंटेंट रायटर म्हणून काम करत होते. या काळात त्यांनी अर्थ, व्यवसाय, करिअर आणि नोकरीसह विविध क्षेत्रातील घडामोडींचे वार्तांकन केले आहे. यासोबतच काल्पनिक कथा लेखन आणि एखाद्या कथेचे स्वारस्यपूर्ण विश्लेषण करण्यातही ते पटाईत आहेत.
त्यांचे शिक्षण ठाणे येथील जोशी बेडेकर महाविद्यालयात झाले. याच ठिकाणी त्यांनी पत्रकारितेचे शिक्षण पूर्ण केले. त्यांच्याकडे मास्टर ऑफ आर्ट्स इन मल्टीमीडिया अँड मास कम्युनिकेशन ही पदव्युत्तर पदवी आहे. विविध विषयांवर अचूक आणि विश्वासार्ह बातम्या पुरवणे हा त्यांच्या लेखन, पत्रकारितेच्या माध्यमातून वाचकांना दर्जेदार माहिती देऊन त्यांना जागतिक घडामोडींविषयी जागरुक ठेवणे हा त्यांचा हेतु आहे.
जोशी बेडेकर महाविद्यालयात शिक्षण घेत असताना महाविद्यालयीन वार्षिक अंक Rta मध्ये इंग्रजी रिपोर्टींग विभागाचे हेड म्हणून त्यांनी कारोभार सांभाळला आहे.… आणखी वाचा
