या योजनेअंतर्गत दोन कॅटेगरी निश्चित करण्यात आली आहे. एकंदरीत, भारतीयांच्या परदेशी मालमत्तेला दोन कॅटेगरीमध्ये विभागण्यात आले आहे. या दोन्ही कॅटेगरीसाठी अटी तसेच शुल्क एकमेकांपासून भिन्न आहेत.
पहिली कॅटेगरी
जर तुमची परदेशी मालमत्ता आहे पण त्या मालमत्तेस आज पर्यंत आयकर विभागापासून दूर ठेवण्यात आले आहे आणि तुमच्या मालमत्तेची एकूण रक्कम एक कोटींच्या आत आहे, तर तुम्हाला तुमच्या परदेशी मालमत्तेला पहिल्या कॅटेगरी च्या अंतर्गत डिस्क्लॉज करावे लागेल.
या श्रेणीत मोडणाऱ्या मालमत्तेवर करदात्याला मालमत्तेची 60% रक्कम कर म्हणून भरावी लागेल. यात 30% रक्कम कर आहे तर त्याच कराएवढी अतिरिक्त रकमेची भरपाईही करदात्याकडून आकारण्यात येणार आहे.
उदाहरणार्थ.,
जर तुमची 80 लाखांची जमीन परदेशात आहे. तुम्ही त्या मालमत्तेला इन्कम टॅक्समध्ये अद्याप दाखवले नाही. अशात तुम्ही या मालमत्तेला आयकर विभागासमोर डिस्क्लोज करत असाल तर मालमत्तेवरील कर म्हणून तुम्हाला 80 लाखांवर 60% म्हणजे एकूण 48 लाखांची भरपाई करावी लागेल.
1947 मध्ये डॉलरची किंमत होती 3 रुपये 30 पैसे, 80 वर्षांत 95 चा आकडा कसा पार केला? इतिहास अन् गणित समजून घ्यादुसरी कॅटेगरी
जर तुम्ही तुमच्या परदेशातील मालमत्तेवरील कर आयकर विभागाकडे भरला आहे पण इन्कम टॅक्स च्या फॉरेन असेट मध्ये रिपोर्ट केला नाही तर तुम्ही दुसऱ्या श्रेणीत येता. या श्रेणीत येण्यासाठी तुम्ही असेट घेताना नॉन रेसिडेंट असणे आवश्यक आहे. तसेच तुमच्या मालमत्तेची एकूण रक्कम पाच कोटींच्या आत असावी. या श्रेणीत मोडणाऱ्या करदात्याला एकूण १ लाखांची भरपाई करावी लागेल.
उदाहरणार्थ.,
समजा, एका परदेशात राहणाऱ्या भारतीय व्यक्तीकडे परदेशात पाच कोटींच्या आत मूल्य असणारी प्रॉपर्टी आहे. त्या व्यक्तीने त्या प्रॉपर्टीवर लागणाऱ्या कराची भरपाई आधीच केली आहे परंतु आयकर विभागाच्या फॉरेन असेट मध्ये प्रॉपर्टी रिपोर्ट करायची राहून गेली. अशावेळी ती रिपोर्ट करण्यासाठी त्या व्यक्तीला एक लाखांची भरपाई करावी लागणार आहे.
या दोन्हीही श्रेणींत मालमत्तेची किंमत ही 31 मार्च 2026 या तारखेनुसार असणारी फेअर मार्केट व्हॅल्यू धरली जाईल.
लेखकाबद्दलदिवेश चव्हाणदिवेश दिनेश चव्हाण हे मराठी पत्रकार असून ते सध्या महाराष्ट्र टाइम्स येथे कंटेंट रायटर म्हणून कार्यरत आहेत. ऑगस्ट 2026 पासून ते महाराष्ट्र टाइम्स येथे अर्थ, पर्सनल फायनान्स आणि देश-विदेशातील बातम्यांसंबंधित लेखन करत आहेत. शेअर बाजारातील घडामोडी, बँकिंग, नवे आर्थिक धोरण आणि तांत्रिक नियम अतिशय सोप्या भाषेत आणि सविस्तर पद्धतीने समजावून सांगणे हे त्यांचे वैशिष्ट्य आहे.
यापूर्वी ते नवराष्ट्र या मराठी वेबसाइटसाठी कंटेंट रायटर म्हणून काम करत होते. या काळात त्यांनी अर्थ, व्यवसाय, करिअर आणि नोकरीसह विविध क्षेत्रातील घडामोडींचे वार्तांकन केले आहे. यासोबतच काल्पनिक कथा लेखन आणि एखाद्या कथेचे स्वारस्यपूर्ण विश्लेषण करण्यातही ते पटाईत आहेत.
त्यांचे शिक्षण ठाणे येथील जोशी बेडेकर महाविद्यालयात झाले. याच ठिकाणी त्यांनी पत्रकारितेचे शिक्षण पूर्ण केले. त्यांच्याकडे मास्टर ऑफ आर्ट्स इन मल्टीमीडिया अँड मास कम्युनिकेशन ही पदव्युत्तर पदवी आहे. विविध विषयांवर अचूक आणि विश्वासार्ह बातम्या पुरवणे हा त्यांच्या लेखन, पत्रकारितेच्या माध्यमातून वाचकांना दर्जेदार माहिती देऊन त्यांना जागतिक घडामोडींविषयी जागरुक ठेवणे हा त्यांचा हेतु आहे.
जोशी बेडेकर महाविद्यालयात शिक्षण घेत असताना महाविद्यालयीन वार्षिक अंक Rta मध्ये इंग्रजी रिपोर्टींग विभागाचे हेड म्हणून त्यांनी कारोभार सांभाळला आहे.… आणखी वाचा