SEBI Short Selling Rule: तुम्ही शेअर बाजारात गुंतवणूक किंवा ट्रेडिंग करत असाल तर भविष्यात तुमच्या व्यवहाराची पद्धत पूर्णपणे बदलणार आहे. देशांतर्गत इक्विटी बाजार नियामक, सेबी, शेअर मार्केटमध्ये एक लक्षणीय बदल करण्याच्या तयारीत आहे ज्यामुळे शॉर्ट सेलिंग पूर्वीपेक्षा अधिक सोपी होऊ शकेल.
शॉर्ट सेलिंगबद्दल सेबीचा प्लॅन काय
या प्रकरणाशी संबंधित दोन व्यक्तींच्या माहितीनुसार सेबीचा उद्देश अधिक जोखमीच्या डेरिव्हेटिव्ह बाजाराऐवजी कॅश इक्विटी बाजार मजबूत करणे आणि गुंतवणूकदारांना कॅश बाजाराकडे आकर्षित करण्याचा आहे. तसेच आज, NSE वर सूचीबद्ध कंपन्यांचे एकूण बाजारमूल्य 5 ट्रिलियन डॉलर्सपेक्षा जास्त झाले आहे.
Saudi Oil Price Cut: तेलाच्या खेळात सौदी अरेबियाची बाजी! भारताच्या मित्राने वाढत्या किमतीतवर केला 26 वर्षांतील सर्वात मोठा ‘स्ट्राईक’
पण डेरिव्हेटिव्ह्ज बाजार त्याहूनही झपाट्याने वाढला असून आजच्या काळात डेरिव्हेटिव्ह्जमध्ये गुंतवलेली रक्कम कॅश मार्केटपेक्षा सुमारे तीन पटीने जास्त आहे आणि डेरिव्हेटिव्ह्ज काँट्रॅक्टसचे एकूण मूल्य कॅश मार्केटच्या सुमारे 500 पटींपर्यंत पोहोचले आहे.
भारतीय बाजारात गेल्या काही वर्षांत डेरिव्हेटिव्ह्ज ट्रेडिंगमध्ये मोठ्या प्रमाणात ट्रेडिंग वाढली आहे पण, विशेषतः किरकोळ गुंतवणूकदारांसाठी अत्यंत जोखमीचे मानले जाते. त्याचप्रमाणे भारतीय शेअर बाजारातील घोटाळ्यांनंतर कॅश इक्विटी मार्केटसाठी अनेक कठोर नियम लागू केले गेले असून 2000 च्या दशकाच्या सुरुवातीला नियम अधिक कडक केले गेलेले. मग 2017 ते 2020 दरम्यान बाजारातील पारदर्शकता राखणे आणि गुंतवणूकदारांचे हित अधिक चांगल्या प्रकारे जपण्यासाठी नियम आणखी कडक केले गेले.Stock Crash: कधी रॉकेटपेक्षाही सुस्साट, आता कोणी ढुंकूनही पाहीना; अंबानींच्या शेअरमुळे गुंतवणूकदारांचा खिशाला चाट
सध्या NSE वर अंदाजे 2600 कंपन्या सूचिबद्ध असून भारताच्या कॅश इक्विटी मार्केटमध्ये अंदाजे 95% वाटा आहे. मात्र यापैकी केवळ 176 स्टॉक्समध्ये SLB सुविधा मिळते म्हणजे, गुंतवणूकदार केवळ या निवडक स्टॉक्समध्येच शॉर्ट सेलिंग करू शकतात. अशाप्रकारे, सेबी ही संख्या जवळपास दुप्पट करू पाहत आहे जेणेकरून अधिक लिक्विड स्टॉक्सना (ज्यांचा दैनंदिन ट्रेडिंग व्हॉल्यूम जास्त असतो) या सुविधेच्या कक्षेत आणता येईल.Oil Prices Crash: होर्मुज खुलताच उकळत्या Crude बाबत भारताला मोठा दिलासा… रशिया, इराणसह 22 देशांकडून तेल उत्पादनात वाढ
कोणकोणते शेअर्स पात्र ठरू शकतात?
लक्षात घ्या की प्रत्येक शेअर या सुविधेसाठी पात्र ठरत नाही, सेबीच्या नियमानुसार पात्रता ठरवली जाते. उदाहरणार्थ, स्टॉकचा दररोजचा ट्रेडिंग व्हॉल्यूम चांगला असला पाहिजे आणि डेरिव्हेटिव्ह्ज ट्रेडिंगसाठी देखील योग्य असला पाहिजे. सध्या मागील सहा महिन्यांत स्टॉकची सरासरी मासिक उलाढाल किमान 100 कोटी रुपये असणे आवश्यक आहे. तसेच, संपूर्ण बाजारात स्टॉकचे डेरिव्हेटिव्ह्ज एक्सपोजर किमान 100 कोटी रुपये असले पाहिजे ज्यामध्ये सेबी बदल करून शिथिलता आणण्याचा प्रयत्न करत आहे.
(Disclaimer : वरील तपशील केवळ माहितीसाठी आहे, गुंतवणुकीचा सल्ला नाही. शेअर बाजारातील गुंतवणूक जोखमीच्या अधीन असते, त्यामुळे कोणतीही गुंतवणूक करण्याआधी आपल्या विश्वासू व्यक्तीचा सल्ला घ्या. तुमच्या नफा किंवा तोट्यास लेखक किंवा महाराष्ट्र टाइम्स व्यवस्थापन जबाबदार राहणार नाही.)
लेखकाबद्दलप्रियांका वर्तकप्रियांका वसंत वर्तक या 2023 पासून महाराष्ट्र टाइम्स ऑनलाईनमध्ये डिजिटल कन्टेन्ट प्रोड्युसर पदावर काम करत आहेत. 2015 पासून डिजिटल मीडियामध्ये विविध वेबपोर्टलसाठी काम केले असून क्रीडा आणि बिझनेस यासारख्या विषयांवरील बातम्यांचं लेखन आणि कव्हरेज करायचा दहा वर्षाचा अनुभव आहे.
मुंबई विद्यापीठातून बीएमएम आणि मग मास्टर्सच शिक्षण घेतल्यावर त्यांनी एनडीटीव्हीमध्ये या अग्रगण्य वृत्तवाहिनीमध्ये इंटर्नशीप केली. मग एनबीटी या वृत्तपत्रात शिक्षण आणि मनोरंजन डेस्कवर काम केले. इथे काम करताना त्यांनी शिक्षण व मनोरंजनाशी संबंधित मुलाखती घेतल्या. त्यानंतर 2016 मध्ये फ्री प्रेस जर्नल या इंग्रजी वृत्तपत्रातील ऑनलाईन डिपार्टमेंटमध्ये तीन वर्ष केले जिथे त्यांनी मनोरंजन आणि क्रीडा क्षेत्रातील घडामोडींचे कव्हरेज सुरु करून तीन वर्षाचा अनुभव घेतला.
पत्रकारिता क्षेत्रात 15 वर्षांचा अनुभव
2019 मध्ये लेट्सली या मराठी वेबसाईटसाठी क्रीडा क्षेत्रात न्यूज रायटर म्हणून काम केले. मे 2023 मध्ये महाराष्ट्र टाइम्समध्ये सर्वप्रथम कन्सल्टंट म्हणून तीन महिन्यांचा अनुभव घेतला. या दरम्यान बिझनेस आणि क्रीडा क्षेत्रातील घडामोडी जसे की आयपीएल आणि वेगवेगळ्या क्रीडा मालिका तसेच बिझनेसमध्ये वेतन आयोगासह आंतरराष्ट्रीय घडामोडी कव्हर केल्या.
2023 मध्ये फुल-टाइम्स बिझनेस कव्हरेज सुरु केले. व्यापार कार्यक्षेत्रातील बातमी आणि विश्लेषण लेखांना प्राधान्य दिलं. आंतराष्ट्रीय तसेच राष्ट्रीय शेअर मार्केट, रिअल इस्टेट आणि व्यापार उद्योगाशी संबंधित घडामोडी आदी विषयांवर लेख मालिका लिहिले. केंद्रीय अर्थसंकल्प, अमेरिकेसोबत ट्रेड डील आणि त्यांचा जनसामान्यांसोबत भारतीय अर्थव्यवस्थेवर होणार परिणाम यांचे विश्लेषण केले.
शैक्षणिक पात्रता
प्रियांका वर्तक यांनी 2014 मध्ये विद्याविहार येथील एस.के. सोमैया महाविद्यालयातून मीडिया व जर्नालिसममधून पदवी आणि पदव्युत्तर शिक्षण घेतले. महाविद्यालयीन काळात बॅडमिंटन आणि क्रिकेट यासारख्या खेळात भाग घेऊन पारितोषिके जिंकली. खेळ, चित्रपट, संगीत, पर्यटन यामध्ये प्रियांका यांना रुची आहे.… आणखी वाचा
