Nepal flood China flags fresh glacial breach risk at Bhote Koshi as barrier lake may burst; फुटबॉलची 280 मैदानं बुडतील इतकं पाणी, नेपाळजवळ तलाव फुटण्याची भीती, चीनकडून इशारा, भारतीय सीमेपर्यंतच्या वस्त्यांनाही धोका
Nepal flood China flags fresh glacial breach risk at Bhote Koshi as barrier lake may burst; फुटबॉलची 280 मैदानं बुडतील इतकं पाणी, नेपाळजवळ तलाव फुटण्याची भीती, चीनकडून इशारा, भारतीय सीमेपर्यंतच्या वस्त्यांनाही धोका
Bhote Koshi barrier lake : नेपाळ-तिबेट सीमेजवळील ‘छोछेन खोला’ आणि ‘पुरेपु त्सांगपो’ नद्यांच्या संगमाजवळ, नेपाळच्या बाजूला सुमारे २० लाख घनमीटर पाणी साठलेला नवीन तलाव गुरुवारीच ओसंडून वाहू लागला होता.
(फोटो– महाराष्ट्र टाइम्स.कॉम)
बीजिंग : हिमनदीशी संबंधित अडथळ्यामुळे निर्माण झालेला तलाव फुटण्याचा धोका असल्याचा इशारा चीनच्या जलसंपदा मंत्रालयाने दिला आहे. नेपाळ-तिबेट सीमेवर ‘छोछेन खोला’ आणि ‘पुरेपु त्सांगपो’ नद्यांच्या संगमाजवळ नेपाळच्या बाजूला हा नवीन तलाव तयार झाला आहे. त्यात सुमारे २० लाख घनमीटर पाणी साठलेले आहे. हा तलाव आधीच ओसंडून वाहत असताना पावसामुळे पुढील तीन दिवसांत ‘भोटे कोशी’ नदीच्या वरच्या प्रवाहातील भागात आणखी ३० लाख घनमीटर पाणी येण्याची शक्यता आहे.
नेपाळ-तिबेट सीमेजवळील ‘छोचेन खोला’ आणि ‘पुरेपु त्सांगपो’ नद्यांच्या संगमाजवळ, नेपाळच्या बाजूला सुमारे २० लाख घनमीटर पाणी साठलेला एक नवीन तलाव तयार झाला आहे. गुरुवारीच हा तलाव ओसंडून वाहू लागला होता.
तलाव फुटण्याचा इशारा
चीनच्या जलसंपदा मंत्रालयाने पुढील तीन दिवसांत तलावात आणखी ३० लाख घनमीटर पाणी येण्याची शक्यता असल्याने, तलाव फुटण्याचा किंवा त्यातून पाणी ओसंडून वाहण्याचा मोठा धोका असल्याचा इशारा दिला आहे. बुधवारी आलेल्या अचानक पुराच्या पाठोपाठ, २९ ऑगस्टपर्यंत मध्यम ते मुसळधार पाऊस आणि वादळाचा अंदाज वर्तवण्यात आला आहे. यामुळे ‘भोटे कोशी’ नदीच्या प्रवाहातील पाणी पातळी पुन्हा वाढण्याची भीती निर्माण झाली आहे.
२८० फुटबॉल मैदाने बुडतील इतके पाणी
२० लाख घनमीटर पाणी म्हणजे १०५ मीटर बाय ६८ मीटर आकाराची आणि एक मीटर खोली असलेली सुमारे २८० फुटबॉल मैदाने पाण्याखाली जाण्याइतके पाणी. या सरोवराच्या दिशेने वाहून येण्याची शक्यता असलेले अतिरिक्त ३० लाख घनमीटर पाणी हे अशाच प्रकारच्या सुमारे ४२० फुटबॉल मैदानांइतक्या क्षेत्रावर पसरू शकेल इतके आहे.
‘छोछेन खोला’ आणि ‘पुरेपु त्सांगपो’ या नद्यांचा उगम तिबेटमध्ये होतो आणि नेपाळमध्ये प्रवेश करण्यापूर्वी त्या एकमेकींत विलीन होतात; या संयुक्त प्रवाहाची ओळख ‘भोटे कोशी’ नदी म्हणून आहे आणि पुढे ती ‘त्रिशूळ’ नदीला जाऊन मिळते. या अडथळ्यामुळे तयार झालेल्या सरोवरातील पाणी अचानक सोडले गेल्यास, बुधवारी आलेल्या पुराचा फटका बसलेल्या मार्गावरुनच ते पाणी खालील दिशेने वाहू शकते. त्यामुळे दक्षिणेकडील भारतीय सीमेपर्यंतच्या वस्त्यांना धोका निर्माण होऊ शकतो.
परराष्ट्र मंत्रालयामार्फत चीनकडून या अडथळ्याबाबत माहिती मिळाल्यानंतर नेपाळच्या ‘राष्ट्रीय आपत्ती जोखीम न्यूनीकरण आणि व्यवस्थापन प्राधिकरणा’ने (एनडीआरआरएमए) इशारा जारी केला आहे. “सरोवराचा आकार वाढतच चालला आहे आणि ते फुटण्याचा धोका आहे,” असे एनडीआरआरएमएने म्हटले आहे. पूर-पूर्वसूचना विभागाने भोटे कोशी नदीच्या प्रवाहाच्या दिशेने खालील भागात राहणारे नागरिक, तसेच प्रवासी आणि बचावकार्य करणाऱ्या कर्मचाऱ्यांना नदीकाठापासून दूर राहण्याचे आवाहन केले आहे.
चीनकडून पूर्वसूचना
चीनच्या जलसंपदा मंत्रालयाने सांगितले की, ते तलावावर लक्ष ठेवून आहेत. संभाव्य गळतीच्या परिणामांचे मूल्यांकन करण्यासाठी पूर्वतयारी करत आहेत. चिनी अभियांत्रिकी पथकांनी अडथळ्याचा नकाशा तयार करण्यासाठी ड्रोन, पोर्टेबल सॅटेलाइट उपकरणे आणि ३डी लेझर स्कॅनरचा वापर केला. एका खोऱ्यात मोठ्या प्रमाणात तपकिरी पाणी साचले होते आणि त्याला बाहेर पडण्याचा कोणताही मार्ग दिसत नव्हता. हवामानाच्या अंदाजामुळे चिंतेत भर पडली आहे.
लेखकाबद्दलअनिश बेंद्रेअनिश बेंद्रे हे महाराष्ट्र टाइम्स ऑनलाइनमध्ये सहाय्यक वृत्त संपादक या पदावर कार्यरत आहेत. ते मटा ऑनलाईनमध्ये २०२२ पासून कार्यरत आहेत. टीव्ही आणि डिजिटल अशा दोन्ही माध्यमांचा एकत्रित १३ वर्षांचा अनुभव त्यांच्या गाठीशी आहे. त्यांना राजकारण, समाजकारण यासोबतच मनोरंजन, गुन्हेगारी यासारख्या विविध विषयांवरील बातम्यांचे लेखन करण्याचा अनुभव आहे.
पत्रकारितेतील अनुभव
अनिश बेंद्रे यांनी टीव्ही माध्यमातून पत्रकारितेला सुरुवात केली. एबीपी माझा वृत्तवाहिनीत सर्वप्रथम त्यांना प्रॉडक्शन आणि टिकर विभागात काम करण्याची संधी मिळाली. मराठी भाषेवरील प्रभुत्वामुळे त्यांनी लिहिलेल्या आकर्षक हेडलाईन्स सहकाऱ्यांसह प्रेक्षकांची वाहवा मिळवून गेल्या. त्यानंतर २०१५ मध्ये एबीपी माझा वृत्तवाहिनीच्याच वेब टीमसोबत त्यांनी डिजिटल विश्वात कामाचा श्रीगणेशा केला. डिजिटल माध्यमासाठी लेखन करण्याचं आव्हान पेलताना त्यांनी लक्षवेधी मथळे लिहिण्याचं कसब आत्मसात केलं. एबीपी समुहासोबत जवळपास ६ वर्षांच्या कार्यकाळात त्यांनी विविध जबाबदाऱ्या पार पाडल्या. ट्रेनी, असिस्टंट प्रोड्युसर पदापासून प्रोड्युसरपर्यंत संधी मिळवली. मराठी भाषा दिवस, आंतरराष्ट्रीय पुरुष दिन, विवाहबाह्य संबंधावरील सुप्रीम कोर्टाचा निर्णय, वर्ल्ड टीव्ही डे यासारख्या विषयांवर त्यांनी केलेल्या डॉक्युमेंट्रीही विशेष गाजल्या.
पुढे टीव्ही९ मराठी वृत्तवाहिनीच्या वेबसाईटसोबत त्यांनी चार वर्ष काम केलं. यावेळी त्यांच्यातील नेतृत्व गुणांना वाव मिळाला. मॉर्निंग शिफ्ट इन्चार्ज म्हणून काम करताना बातमी लेखनाचं तंत्र शिकवण्यासोबतच त्यांनी सहकाऱ्यांना वेळोवेळी मार्गदर्शन केले. टीमसोबत समन्वय राखणे, प्रत्येकातील गुण हेरुन त्यानुसार कामाची विभागणी करणे यामध्ये त्यांचा हातखंडा आहे. कारकिर्दीच्या १३ वर्षांपैकी दहाहून अधिक वर्ष त्यांनी डिजिटल विश्वात काम केलं आहे. या काळात लोकसभा-विधानसभा-महापालिका यासारख्या विविध निवडणुकांचा त्यांनी बारकाईने अभ्यास केला आहे.
अनिश बेंद्रे २०२२ पासून महाराष्ट्र टाइम्स ऑनलाईनसोबत काम करत आहेत. सुरुवातीपासूनच मॉर्निंग शिफ्ट इन्चार्ज म्हणून काम करताना त्यांनी सहाय्यक वृत्त संपादक पदापर्यंत उन्नती मिळवली आहे. बातम्यांच्या सखोल विश्लेषणासोबतच बातमीमागील बातमी जाणून घेण्यात त्यांना रस आहे. बातमीचे विविध पैलू जाणून घेत सोप्या भाषेत ते प्रेक्षकांपर्यंत पोहोचवण्याचा त्यांचा प्रयत्न असतो. मानसशास्त्र विषयातील अभ्यासामुळे गुन्हेगारी बातम्या उलगडून सांगण्यात त्यांना मदत होते. याशिवाय मटा मॉर्निंग बुलेटिनच्या सूत्रसंचालनाची जबाबदारी त्यांनी स्वीकारली होती. तसंच मटा पत्रकार परिषद या निवडणूक विषयक कार्यक्रमाची संकल्पना-संयोजन आणि सूत्रसंचालनही त्यांनी केले होते. निवडणुकांच्या निमित्ताने त्यांनी विविध मान्यवरांच्या मुलाखती घेतल्या, सखोल राजकीय विश्लेषण केले, तसेच सामान्य नागरिकांशी संवाद साधणारे काही कार्यक्रमही व्हिडिओ टीमसोबत केले.
शैक्षणिक पात्रता
अनिश बेंद्रे यांनी २०१२ मध्ये रुपारेल महाविद्यालयातून मानसशास्त्र विषयात पदवी संपादन केली. त्यानंतर झेवियर्स महाविद्यालयातून मास कम्युनिकेशन विषयात पदव्युत्तर शिक्षण घेतले. मराठीसोबतच हिंदी, इंग्रजी, संस्कृत आणि जपानी भाषेचाही त्यांनी अभ्यास केला आहे.… आणखी वाचा