Headlines

आषाढात भजी अन् पुऱ्या का तळतात? पूर्वजांच्या प्रथेमागचे वैज्ञानिक कारण वाचून थक्क व्हाल। Maharashtra Times


पावसाळ्यात ढगाळ वातावरणामुळे सूर्यप्रकाश कमी मिळतो, ज्यामुळे शरीरात ‘सेरोटोनिन’ (हॅपी हार्मोन) कमी होऊन सुस्ती येते. अशा वेळी शरीराला झटपट ऊर्जेची गरज असते. तळलेले पदार्थ शरीराचे अंतर्गत तापमान उबदार ठेवतात आणि कार्बोहायड्रेट्समुळे त्वरित एनर्जी देतात. म्हणजेच, ‘आषाढ तळणे’ ही शरीराची मान्सूनमधील जैविक गरज पूर्ण करणारी शास्त्रीय पद्धत आहे. चला तर मग या ‘आषाढ तळणे’ मागचे वैज्ञानिक कारण विस्ताराने जाणून घेऊया.

1. कडकडते तेल: पूर्वजांचे ‘नॅचरल सॅनिटायझर’

पावसाळ्याच्या सुरुवातीला हवेतील दमटपणा कमालीचा वाढतो. हे हवामान बॅक्टेरिया, बुरशी आणि व्हायरसच्या वाढीसाठी अत्यंत अनुकूल असते.

विज्ञान काय सांगते?: जेव्हा आपण एखादा पदार्थ कडकडत्या तेलात ‘डीप फ्राय’ करतो, तेव्हा तेलाचे तापमान 150°C ते 180°C पर्यंत पोहोचते. या उच्च तापमानामुळे अन्नाच्या पृष्ठभागावरील सर्व हानिकारक सूक्ष्मजंतू आणि बॅक्टेरिया पूर्णपणे नष्ट होतात. इन्स्टाग्रामवरील प्रसिद्ध आयुर्वेद तज्ज्ञांच्या Ayurveda Diet Reel नुसार, पावसाळ्यात उकळलेले किंवा कडकडीत शिजवलेले अन्न खाणे पोटाच्या आरोग्यासाठी सर्वात सुरक्षित असते आणि कढईतील उकळते तेल हे काम उत्तम प्रकारे करते.

2. मंदावलेली पचनक्रिया आणि ‘वात’ दोष संतुलित करणे

पावसाळ्यात मानवी शरीराची पचनशक्ती नैसर्गिकरित्या मंदावते, ज्यामुळे पोट फुगणे किंवा गॅस होणे अशा समस्या वाढतात. आयुर्वेदानुसार, आषाढ महिन्यात शरीरात ‘वात’ दोषाचा प्रकोप होतो.

तज्ज्ञांचा सल्ला: प्रसिद्ध सेलिब्रिटी न्यूट्रिशनिस्ट Rujuta Diwekar यांनी त्यांच्या अधिकृत मार्गदर्शनात स्पष्ट केले आहे की, शरीरातील वाढलेला वात दोष शांत करण्यासाठी स्निग्ध आणि उबदार अन्नाची गरज असते. स्थानिक आणि घाण्याचे शुद्ध तेल (शेंगदाणा किंवा मोहरीचे तेल) वापरून मर्यादित प्रमाणात तळलेले पदार्थ खाल्ल्याने शरीरातील वात संतुलित राहतो आणि पचनसंस्थेला Lubrication मिळते.

3. ‘सनलेस स्लम’ आणि इन्स्टंट एनर्जी बूस्टर

पावसाळ्यात सलग अनेक दिवस आकाश ढगाळ राहते. सूर्यप्रकाश कमी मिळाल्यामुळे आपल्या शरीरात ‘सेरोटोनिन’ (हॅपी हार्मोन) ची पातळी खालावते, ज्यामुळे शरीरात आळस आणि सुस्ती जाणवते.

विज्ञान काय सांगते?: अशा वेळी मेंदू शरीराला हाय-कॅलरी आणि फॅट्सयुक्त अन्नाची मागणी करतो, ज्याला आपण ‘मान्सून क्रेव्हिंग्स’ म्हणतो. इन्स्टाग्रामवरील सायन्स क्रिएटर्सच्या The Science Behind Cravings Reel नुसार, पावसाळ्यातील गारठ्यामध्ये शरीराचे अंतर्गत तापमान उबदार ठेवण्यासाठी आणि मेंदूला झटपट हॅपी हार्मोन्स देण्यासाठी हे तळलेले पदार्थ मदत करतात. आषाढात तळल्या जाणाऱ्या कापण्यांमध्ये गुळाचा वापर केला जातो, जो शरीराला तातडीने ऊर्जा देतो.

आषाढ तळण्याची परंपरा केवळ जिभेचे चोचले नसून, बदलत्या ऋतूनुसार शरीराचे रक्षण करणारे पूर्वजांचे महान ‘सायन्स’ आहे.

(Disclaimer: प्रस्तुत वृत्त केवळ उपलब्ध माहिती, सर्वसामान्य संदर्भांच्या आणि इन्स्टाग्रामवरील विविध डिजिटल रील्स व व्हिडिओंवरून घेतलेल्या माहितीच्या आधारावर तयार करण्यात आले आहे. या वृत्तातील माहितीची अचूकता, पूर्णता किंवा विश्वासार्हतेबाबत ‘मटा’ (महाराष्ट्र टाइम्स ऑनलाईन) कोणताही दावा करत नाही किंवा त्याची पुष्टी करत नाही.)

शुभम कुलकर्णी

लेखकाबद्दलशुभम कुलकर्णीशुभम कुलकर्णी जवळपास 6 वर्षांपासून मराठी माध्यमांमध्ये काम करतोय. आकाशवाणी (छत्रपती संभाजीनगर) पासून माध्यम क्षेत्रात कामाला सुरुवात केली. एका मुखपत्रासह मुंबईतील नामांकित मराठी वृत्तवाहिन्यांमध्ये ‘बुलेटिन प्रोड्यूसर’ म्हणून जबाबदारी सांभाळली. शुभमला राजधानी दिल्लीतही बातमीवर संस्कार करण्याची संधी मिळाली. राजकारण, व्यापार-उद्योग, क्रीडा, तंत्रज्ञान, ऑटो या विषयावर लिहायला त्याला आवडतं. निसर्गाच्या सानिध्यात बसायला, फावल्या वेळेत चित्रपट, वेब सिरीज पाहाण्याचा शुभमचा छंद आहे.आणखी वाचा



Source link

प्रतिक्रिया व्यक्त करा

आपला ई-मेल अड्रेस प्रकाशित केला जाणार नाही. आवश्यक फील्डस् * मार्क केले आहेत