प्रत्येक पालकांसाठी मुलांची सुरक्षा ही सर्वात महत्त्वाची असते. बऱ्याचदा आपण घर सुरक्षित ठेवतो, पण घरात सहज उपलब्ध असणारा मोबाईल चार्जर, उघडे सॉकेट्स किंवा छोट्या वस्तू लहान मुलांसाठी गंभीर अपघाताचे कारण बनू शकतात. किरकोळ निष्काळजीपणा देखील मोठ्या संकटात टाकू शकतो, त्यामुळे पालकांनी विशेष खबरदारी घेणे गरजेचे आहे. चला तर मग याविषयीची माहिती पुढे जाणून घेऊया.

खालील 6 गोष्टी बालकांसाठी अत्यंत धोकादायक ठरू शकतात, ज्यांच्याकडे वेळीच लक्ष देणे आवश्यक आहे:
1. प्लगमध्ये ऑन सोडलेला मोबाईल चार्जर
आजकाल प्रत्येक घरात स्मार्टफोन आणि चार्जर असतात. अनेक पालकांना मोबाईल चार्ज झाल्यानंतर चार्जर पिन तशीच सॉकेटमध्ये ऑन सोडून देण्याची सवय असते. लहान मुलांना कोणतीही वस्तू तोंडात टाकण्याची सवय असते. जर मुलांनी ही चालू चार्जरची पिन तोंडात टाकली, तर लाळेमुळे (Saliva) शॉर्ट सर्किट होऊन थेट हाय-व्होल्टेज विजेचा धक्का बसू शकतो. यामुळे गंभीर अंतर्गत भाजणे किंवा हृदय निकामी होण्याचा धोका असतो. मोबाईल चार्ज झाल्यावर चार्जर ताबडतोब बंद करून सुरक्षित ठिकाणी ठेवावा.
2. उघडी इलेक्ट्रिक सॉकेट्स
घरातील भिंतींवर जमिनीच्या जवळ असलेली किंवा बेडच्या बाजूला असलेली उघडी इलेक्ट्रिक सॉकेट्स लहान मुलांच्या हाताच्या कक्षेत असतात. खेळता खेळता लहान मुले आपले बोट किंवा हातातील एखादी लोखंडी पिन, चावी किंवा स्क्रू या सॉकेट्समध्ये घालण्याचा प्रयत्न करतात. हा थेट जीवघेणा विजेचा धक्का ठरू शकतो. यासाठी घरातील सर्व खालच्या लेव्हलच्या सॉकेट्सना ‘चाइल्डप्रूफ सेफ्टी कव्हर्स’ बसवणे अनिवार्य आहे.
3. नाणी, बटणे आणि लहान खेळणी
घरात पडलेली सुटी नाणी, कपड्यांची तुटलेली बटणे, घड्याळातील लहान सेल किंवा लहान खेळण्यांचे सुटे भाग मुले सहज गिळू शकतात. यामुळे त्यांचा श्वास गुदमरतो आणि ऑक्सिजनचा पुरवठा खंडित होतो. विशेषतः रिमोटमधील लहान लिथियम बॅटऱ्या पोटात गेल्यावर आतील ॲसिडमुळे अन्ननलिकेला छिद्र पडू शकते, जे अत्यंत गंभीर मानले जाते.
4. रंगीबेरंगी औषधे आणि सिरप
अनेक औषधांच्या गोळ्या रंगीबेरंगी असतात, ज्यामुळे लहान मुलांना त्या चॉकलेट्ससारख्या वाटतात. तसेच कफ सिरप किंवा इतर औषधे चवीला गोड असल्याने मुले ती स्वतःहून पिण्याचा प्रयत्न करतात. पालकांची नजर चुकवून औषधांचे ओव्हरडोज झाल्यास बालकांना विषबाधा (Poisoning) होऊ शकते. घरातील सर्व औषधे ही कुलूपबंद कपाटात किंवा मुलांचा हात पोहोचणार नाही अशा उंचीवर ठेवली पाहिजेत.
5. डिटर्जंट पॉड्स आणि लिक्विड
सध्या कपडे धुण्यासाठी लिक्विड डिटर्जंट पॉड्सचा वापर वाढला आहे. हे पॉड्स दिसायला जेली चॉकलेटसारखे किंवा रंगीबेरंगी खेळण्यासारखे आकर्षक असतात. मुले हे तोंडात टाकून चावल्यास त्यातील घातक रसायने पोटात जाऊन फुफ्फुस आणि अन्ननलिकेला तीव्र इजा पोहोचवतात. तसेच घरात वापरले जाणारे फिनाईल, ॲसिड किंवा टॉयलेट क्लीनर नेहमी मुलांच्या नजरेआड ठेवावेत.
6. टेबल क्लॉथ आणि जड वस्तू
टीव्ही युनिट किंवा डायनिंग टेबलवर मोठे टेबल क्लॉथ अंथरलेले असल्यास, लहान मुले ते धरून उभे राहण्याचा किंवा ओढण्याचा प्रयत्न करतात. अशा वेळी कपड्यासोबत वर ठेवलेला जड टीव्ही, काचेची भांडी, पाण्याचा गरम थरमॉस किंवा इस्त्री थेट मुलांच्या अंगावर पडू शकते. यामुळे डोक्याला गंभीर दुखापत किंवा अस्थिभंग (Fracture) होण्याचा धोका असतो.
मुलांच्या वाढीच्या वयात त्यांचे कुतूहल खूप जास्त असते. त्यामुळे ‘माझे मूल असे करणार नाही’ या भ्रमात न राहता, पालकांनी स्वतःहून एक पाऊल पुढे टाकून घर ‘चाइल्ड-सेफ’ करणे हाच यावरील एकमेव आणि सर्वोत्तम उपाय आहे.

