स्नेहल तरडेने बाल्कनीतील वडाच्या झाडाला दिली हक्काची जागा, वटपौर्णिमेच्या हार्दिक शुभेच्छा देत समोर ठेवला आदर्श – snehal tarde on vatpurnima and how to conserve vad tree in balcony

कोविड काळात स्नेहल तरडे यांनी लावलेले हे वडाचे रोप आता मोठ्या, भव्य झाडात रूपांतरित झाले आहे.हे झाड त्यांच्या त्या कठीण काळातील सकारात्मक विचार, संयम आणि निसर्गाशी असलेल्या घट्ट नात्याचे जिवंत प्रतीक बनले आहे.आज ते झाड दाट सावली देत असून पक्ष्यांना निवारा, परिसराला थंडावा आणि लोकांना शांततेचा अनुभव देत आहे.या झाडामुळे पर्यावरण संवर्धनाचा संदेश अधिक प्रभावीपणे समाजापर्यंत पोहोचत असून तो अनेकांना प्रेरणा देतो.त्यांनी लावलेले हे रोप आता एक हरित वारसा बनून पुढील पिढ्यांसाठी निसर्ग जपण्याची जाणीव निर्माण करत आहे.

वडाचे झाड (Ficus benghalensis) लावणे थोडे संयमाचे काम आहे, कारण ते सुरुवातीला हळू वाढते पण पुढे खूप मोठे झाड बनते. योग्य पद्धतीने लावले तर ते दीर्घकाळ टिकते आणि मजबूत होते.सर्वात आधी चांगल्या दर्जाचे बियाणे किंवा रोप घ्यावे. वडाच्या बिया फार लहान असल्याने अनेकदा रोप नर्सरीमधून घेणे अधिक सोपे आणि यशस्वी ठरते. रोप निरोगी, हिरवे आणि कीटकमुक्त असावे.

लागवडीसाठी मोकळी, सूर्यप्रकाश मिळणारी जागा निवडावी. वडाचे झाड पुढे खूप मोठे होत असल्याने त्याला पुरेशी जागा मिळणे अत्यंत गरजेचे आहे. घराजवळ खूप जवळ लावणे टाळावे, कारण त्याची मुळे आणि फांद्या विस्तारतात.खड्डा खणताना किमान 2×2 फूट किंवा त्याहून मोठा खड्डा करावा. त्यात शेणखत, सेंद्रिय कंपोस्ट आणि चांगली माती मिसळून भरावे. रोप काळजीपूर्वक खड्ड्यात ठेवून माती दाबून स्थिर करावे.लागवडीनंतर लगेच पाणी द्यावे आणि सुरुवातीच्या काही महिन्यांत नियमित पण मर्यादित पाणी द्यावे. जास्त पाणी दिल्यास मुळे कुजण्याचा धोका असतो. उन्हाळ्यात थोडे अधिक पाणी लागते, तर पावसाळ्यात कमी.

• ​अर्धवट जुनी पण निरोगी फांदी निवडा (खूप कोवळी किंवा खूप जुनी नाही)
• फांदी साधारण 6 ते 12 इंच लांब असावी
• त्यावर 2–3 गाठी (nodes) असणे आवश्यक आहे, कारण तिथून मुळे फुटतात
• कट करताना खालचा कट 45° अँगलमध्ये करा, त्यामुळे मुळे लवकर येतात
• कटिंग लावल्यानंतर ते ओलसर माती + कंपोस्ट मध्ये लावा आणि हलका सावलीत ठेवा
• सुरुवातीला रोज हलके पाणी द्या, पण पाणी साचू देऊ नका

नवीन रोप (पहिले 1–3 महिने)
दररोज हलके पाणी द्या (सुमारे 250–500 ml किंवा माती ओलसर राहील इतके). माती कोरडी दिसली तरच पाणी वाढवा.
6 महिने ते 1 वर्षाचे रोप
आठवड्यातून 2–3 वेळा पाणी द्या. प्रत्येक वेळी माती पूर्ण ओलसर होईल इतके (सुमारे 1–2 लिटर).
1 वर्षानंतर
आठवड्यातून 1–2 वेळा पाणी पुरेसे असते, हवामानानुसार बदल करा.

• माती नेहमी ओलसर पण पाण्यात बुडालेली नसावी
• उन्हाळ्यात थोडे जास्त पाणी लागते, हिवाळ्यात कमी
• पावसाळ्यात बहुतेक वेळा वेगळे पाणी देण्याची गरज नसते
• कुंडीमध्ये लावत असाल तर ड्रेनेज होल्स असणे आवश्यक आहे