Headlines

सगुण-निर्गुण: आध्यात्मिकता – anand pawar sagun nirgun special article on spirituality


स्वतःच्या आध्यात्मिक भविष्याबद्दल तो आशादायी होता; पण कुठे तरी काही तरी चुकते आहे, असे त्याला हल्ली जाणवायला लागले होते.

sagun nirgun
सगुण निर्गुण लेख(फोटोमहाराष्ट्र टाइम्स)
-डॉ. गजानन नाटेकर

आपण आध्यात्मिक व्यक्ती व्हायचे, हे त्याचे ध्येय होते. त्या ध्येयानुसार तो वागतही होता. अध्यात्म रुजावे यासाठी सांगितल्या जाणाऱ्या उपासना प्रक्रिया नित्य आणि नैमित्तिक स्वरूपात त्याच्या आचरणाचा भाग होत्या. सर्व देवता आणि संतमंडळी यांच्याबाबत त्याच्या मनात श्रद्धा होती. तसा तो सरळमार्गी. अगदी ‘मी मनातसुद्धा माझ्या, कधी दंगा केला नाही’ या प्रकारचा नसला, तरी नैतिकतेला प्राधान्य देत तो जगत आला होता. एकूणच, आध्यात्मिक प्रगतीला आपण लायक आहोत, असा विश्वास तो बाळगून होता.

आध्यात्मिकतेच्या संगोपनासाठी लागणाऱ्या साधनांची बेगमी असूनही, अपूर्णतेची जाणीव अधूनमधून त्याच्या मनात डोके वर काढत होती. हल्ली तर ती अपूर्णतेची जाणीव त्याला भंडावून सोडत असे. निरनिराळ्या आध्यात्मिक साधनांच्या अनुष्ठानाने मिळणारी सात्विक सुखाची लहर आताशा फिकी वाटत चालली होती. त्या अनुष्ठानांमुळे मिळणारी क्षणिक आश्वासकता, तो भर ओसरल्यानंतर मनाला येणाऱ्या रितेपणाची कुणकुण थांबवू शकत नव्हती. मनाला मोहून टाकणारे भक्तीचे देखावे आणि बुद्धीला विस्मित करणारे तत्त्वज्ञानाचे शब्दपांडित्य आताशा त्याला ‘आपण आध्यात्मिक वाटचाल करत असल्याची’ भावना निर्माण करत नव्हते. या गोष्टींच्या पलीकडे काही तरी आहे, ज्याचा स्पर्श व्हावा म्हणून आता तो तहानलेला आहे.

ते जे आहे, तेच सारभूत आहे, असे त्याच्या मनाने घेतले आहे. त्यासाठी रुळलेल्या वाटा सोडून स्वतःचा मार्ग चोखाळायची इच्छा आणि त्यासाठी घ्यावी लागणारी आंतरिक मेहनत घ्यायची त्याची तयारी दिवसेंदिवस वाढते आहे. ही मेहनत म्हणजे मन अधिकाधिक शुद्ध करण्यासाठी, ते निश्चल ठेवणे आहे हेही त्याला हळूहळू उमगत आहे.

सर्व भासमान जगामध्ये नित्य वसणाऱ्या आणि ‘स्वसंवेद्य’ असणाऱ्या त्या अनामिकाची ओढ त्याला आता चालवते आहे. ज्या दिवशी ही अपूर्णतेची जाणीव आणि त्यामागून येणारी अस्वस्थता त्याच्या मनात शिरली, तो दिवस भाग्यवान. ज्या कृपेची तो पूर्वी आतुरतेने वाट पाहत होता, ती कृपा अशी वेश बदलून त्याच्या अंतरात प्रवेशली होती आणि त्याला कल्पना नव्हती; पण तो आध्यात्मिक झाला होता.

किशोरी तेलकर

लेखकाबद्दलकिशोरी तेलकर किशोरी तेलकर

किशोरी तेलकर महाराष्ट्र टाइम्स ऑनलाइनमध्ये कन्सल्टंट या पदावर कार्यरत आहेत. किशोरी या २०२२पासून मटा ऑनलाइन सोबत जोडलेल्या आहेत. राजकारण, हायपर लोकल स्टोरी, क्राईम बातम्या, महिलांविषयक समस्या, गाव खेड्यातल्या बातम्या करण्याचा त्यांचा अनुभव आहे.

पत्रकारितेतील अनुभव
किशोरी यांना वृत्तपत्र, टीव्ही आणि डिजिटल माध्यमांमधील ६ वर्षांचा अनुभव आहे. किशोरी यांनी सकाळ वृत्तपत्रातून पत्रकारितेला सुरुवात केली. सकाळ वृत्तपत्रात काम करतांना त्यांनी प्रिंट मीडियासोबतच सोशल मीडिया हॅंडलिंग, वेबसाईटचेही काम केलं आहे. सध्या चार वर्षांपासून त्या महाराष्ट्र टाइम्स ऑनलाईनमध्ये कार्यरत आहेत. लेखन कौशल्याच्या जोरावर सामाजिक समस्या, शाळा- कॉलेज विद्यार्थी समस्या, आरोग्य टिप्स, महिलांविषयक प्रश्न, फॅशन, लाइफस्टाइल या विविध विषयांवर त्यांनी बातम्या केल्या आहेत.

शैक्षणिक पात्रता
किशोरी तेलकर यांनी कै. बिंदू रामराव देशमुख कला व वाणिज्य महिला महाविद्यालय, नाशिकरोड येथून एम.कॉम पदवी संपादन केली. त्यानंतर गोखले एज्युकेशन सोसायटीचे एच.पी.टी आर्ट्स अँड आर.वाय.के सायन्स कॉलेजमधून कम्युनिकेशन अँड जर्नलिझम विषयात पदव्युत्तर शिक्षण घेतलं आहे. जर्नलिझमचे शिक्षण घेत असतानाच किशोरी यांनी देशदूत, दिव्यमराठी सारख्या वृत्तपत्रात इंटर्नशिप केलेली आहे. मराठी भाषेवर प्रभुत्व असून हिंदी, इंग्रजी भाषाही त्यांना अवगत आहेत.आणखी वाचा