फ्रेंच अंतराळवीर सोफी एडेनोट यांनी आंतरराष्ट्रीय अंतराळ स्थानकातून (ISS) टिपलेला एक अनोखा फोटो सोशल मीडियावर शेअर केला आहे. अवकाशातून त्यांना पृथ्वीवर हृदयाच्या आकाराचे (Heart-shaped) एक सुंदर सरोवर दिसले. हा अद्भूत नजराणा पाहून पृथ्वी जणू संपूर्ण मानवजातीला प्रेमाचा आणि शांततेचा संदेश पाठवत असल्याची भावना त्यांनी व्यक्त केली आहे. चला तर मग याविषयी जाणून घेऊया.
आंतरराष्ट्रीय अंतराळ स्थानकावर (ISS) सध्या वास्तव्यास असलेल्या फ्रेंच अंतराळवीर सोफी एडेनोट यांनी नुकताच अंतराळातून पृथ्वीचा एक मनमोहक फोटो शेअर केला आहे. त्यांच्या मिशनच्या 171 व्या दिवशी त्यांनी पृथ्वीकडे पाहत असताना निसर्गाची एक अद्भूत कलाकृती टिपली, जी हुबेहूब ‘हार्ट’ म्हणजेच हृदयाच्या आकारासारखी दिसते. सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म ‘X’ वर हा फोटो शेअर करत त्यांनी भावना व्यक्त केल्या की, ‘माझ्या मेंदूला ठाऊक आहे की हा केवळ निसर्गाचा एक भास आहे, मात्र माझ्या मनाला असे वाटतेय की पृथ्वी जणू मला प्रेमाचा संदेश पाठवत आहे.’
युरोपीय अंतरिक्ष एजन्सी (ESA) आणि नासाच्या वैज्ञानिक संदर्भांसह या सुंदर खगोलीय घटनेमागील सत्य काय आहे, ते आपण समजून घेऊया.
हे सरोवर नेमके कोठे आहे?
युरोपीय अंतरिक्ष एजन्सीने दिलेल्या अधिकृत माहितीनुसार, हे सुंदर सरोवर मध्य आशियातील कझाकस्तान येथील प्रसिद्ध ‘किझिलकुम’ वाळवंटी भागाच्या किनारपट्टीवर स्थित आहे. अवकाशातून 300 ते 400 किलोमीटर उंचीवरून पाहिल्यावर या सरोवराचा आकार अगदी स्पष्टपणे एखाद्या मानवी हृदयासारखा उमटलेला दिसतो.
सरोवराचा रंग गुलाबी आणि लाल का?
या सरोवराचे सर्वात मोठे वैशिष्ट्य म्हणजे त्याचा केवळ आकारच हृदयासारखा नाही, तर त्याचा रंगही फिकट गुलाबी आणि लालसर दिसतो. ESA च्या सायन्स रिपोर्टनुसार, हे एक खाऱ्या पाण्याचे सरोवर आहे. उन्हाळ्याच्या दिवसांत पाण्याचे बाष्पीभवन झाल्यामुळे या पाण्यातील मिठाचे आणि खनिजांचे प्रमाण प्रचंड वाढते. या अति-खाऱ्या पाण्यात जगणारे विशेष सूक्ष्मजीव आणि अती-सूक्ष्म शेवाळ एक विशिष्ट रंगद्रव्य सोडतात, ज्यामुळे या सरोवराचा रंग नैसर्गिकरित्या गुलाबी-लाल बनतो.
मानवी मेंदूचा खेळ: ‘पेरेडोलिया’ तंत्रज्ञान
अंतराळवीर सोफी एडेनोट यांनी आपल्या पोस्टमध्ये ‘पेरेडोलिया’ या वैज्ञानिक संज्ञेचा उल्लेख केला आहे. ‘पेरेडोलिया’ ही मानवी मेंदूची एक अशी प्रवृत्ती आहे, ज्यामध्ये व्यक्तीला कोणत्याही अनपेक्षित वस्तूंमध्ये ओळखीचे आकार दिसू लागतात. उदाहरणार्थ, ढगांमध्ये प्राण्यांचे आकार दिसणे किंवा चंद्रावर मानवी चेहरा भासणे. कझाकस्तानमधील हे सरोवर देखील भौगोलिक बदलांमुळे आणि पाण्याच्या प्रवाहामुळे तयार झाले आहे, परंतु मानवी डोळ्यांना आणि मेंदूला ते एका परिपूर्ण हृदयाच्या आकारात दिसते.
अंतराळातून मिळालेला आशेचा किरण
सध्याच्या धावपळीच्या आणि तणावाच्या जागतिक वातावरणावर भाष्य करताना सोफी यांनी लिहिले की, “आजकालचे उन्हाळे पूर्वीसारखे चिंतामुक्त राहिलेले नाहीत. मात्र, पृथ्वीवरून दिसणारे हे ‘हार्ट-शेप’ सरोवर आपल्याला आठवण करून देते की, या पृथ्वीवर अजूनही खूप काही सुंदर शिल्लक आहे, ज्याची आपण काळजी घेतली पाहिजे आणि ज्याच्या संरक्षणासाठी आपण लढले पाहिजे”. त्यांची ही भावनिक पोस्ट आणि निसर्गाचे हे अद्भूत रूप सध्या इंटरनेटवर जगभरातील लाखो लोकांचे मने जिंकत आहे.
लेखकाबद्दलशुभम कुलकर्णीशुभम कुलकर्णी जवळपास 6 वर्षांपासून मराठी माध्यमांमध्ये काम करतोय. आकाशवाणी (छत्रपती संभाजीनगर) पासून माध्यम क्षेत्रात कामाला सुरुवात केली. एका मुखपत्रासह मुंबईतील नामांकित मराठी वृत्तवाहिन्यांमध्ये ‘बुलेटिन प्रोड्यूसर’ म्हणून जबाबदारी सांभाळली. शुभमला राजधानी दिल्लीतही बातमीवर संस्कार करण्याची संधी मिळाली. राजकारण, व्यापार-उद्योग, क्रीडा, तंत्रज्ञान, ऑटो या विषयावर लिहायला त्याला आवडतं. निसर्गाच्या सानिध्यात बसायला, फावल्या वेळेत चित्रपट, वेब सिरीज पाहाण्याचा शुभमचा छंद आहे.… आणखी वाचा
