सोन्यापासून भारतीयांचा मोहभंग
वर्ल्ड गोल्ड कौन्सिलच्या ताज्या अहवालानुसार अक्षय्य तृतीयेदरम्यान खरेदी झाली तरीही एकूण खप कमी झाले. मात्र, सोन्याच्या गगनाला भिडलेल्या किमतीमुळे या काळात देशात सोन्याच्या खरेदीवरील एकूण खर्च विक्रमी 1,97,900 कोटींवर पोहोचला. या दरम्यान, सोन्याचा भाव आतापर्यंतच्या उच्चांकी शिखावरून 25 टक्क्यांहून अधिक घसरला आहे.
31 जुलैची डेडलाइन चुकली, आता इन्कम टॅक्स रिटर्न दाखल करायला 5000 रुपयांचा दंड बसणार; कोणाला मोफत भरता येणार?
WGC च्या अहवालानुसार एप्रिल-जून या तिमाहीत सोन्याच्या मागणीत लक्षणीय घट झाली. YTD या कालावधीत सोन्याची एकूण मागणी 6% कमी होऊन 131 टनवर घसरली, तर मागील वर्षी याच कालावधीतील 88.8 टनांच्या तुलनेत दागिन्यांची मागणी 15% कमी होऊन 75.1 टन झाली.
सोन्याची मागणी कमी होण्याची कारणे
पाच प्रमुख कारणांमुळे सर्वसामान्य तसेच गुंतवणूकदार सोन्यापासून दूर होत आहेत.
UPI पेमेंटच्या सवयीमुळे खरंच महिन्याचा बजेट बिघडतो का? दिल्लीतील महिलेने प्रयोग करून शेअर केला अनुभव
1. उच्च किमती: देशांतर्गत बाजारात सोन्याच्या किंमती जवळपास 60% जास्त आहेत, ज्यामुळे ग्राहकांची हलक्या वजनाच्या आणि कमी कॅरेटच्या दागिन्यांना पसंती दिसत आहे.
2. आयात शुल्क वाढ: पश्चिम आशियातील युद्धाचा ज्वर शिगेला पोहोचला असताना मे महिन्यात मोदी सरकारने सोन्याच्या आयातीवर शुल्क 15 टक्क्यांपर्यंत वाढवले, ज्यामुळे सोन्याच्या खरेदीत लक्षणीय घट झाली.
3. लग्नसराईचे कमी मुहूर्त: मे आणि जून या महिन्यांत लग्नासाठी कमी शुभ मुहूर्त असल्याने दागिन्यांच्या विक्रीवर परिणाम झाला.
4. पंतप्रधानांचे आवाहन: अनावश्यक सोन्याची खरेदी कमी करून बचतीचे इतर पर्याय अवलंबण्याच्या पंतप्रधान केलेल्या मोदींनी आवाहनाचाही बाजारावर परिणाम झाला.
5. परताव्याचा अभाव: सोन्यातील गुंतवणुकीतून आता लोकांना परतावा मिळत नाही. उच्चांकी झेप घेतल्यावर सोन्याच्या किंमतीत सतत चढ-उतार होत असून एकूण किमतीत घट झाली, ज्याचा गुंतवणूकदारांच्या खरेदीवर परिणाम झाला.
सोन्यातील गुंतवणूक वाढली
फिजिन्कल सोन्याची कमी झाली तरीही, या तिमाहीत गुंतवणुकीची मागणी उत्साहवर्धक राहिली. सोन्याच्या विटा आणि नाण्यांची मागणी 9% वाढून 50.3 टनवर पोहोचली. यापैकी ETF मध्ये 4.2 टन गुंतवणूक केली गेली, तर जागतिक पातळीवरील गोल्ड ईटीएफमधून पैसे काढण्याचे प्रमाण वाढले.
एप्रिल-जून तिमाहीत भारतातील एकूण सोन्याचा रिसायकलिंग गेल्या वर्षीच्या याच कालावधीतील 23.1 टनांच्या तुलनेत 17% कमी होऊन 192 टन झाला असून देशातील एकूण सोन्याची आयात गेल्या वर्षीच्या 127.4 टनांच्या तुलनेत 23% घटून 98.1 टन झाली.
सोन्याच्या किमतीत चढ-उतार
याशिवाय मागील सहा महिन्यांत सोन्याच्या किमतीतही लक्षणीय घट झाली. जानेवारी 2026 च्या अखेरीस MCX वरसोन्याचा भाव 1.93 लाखांवर उसळला होता, जो 1 ऑगस्ट रोजी सुमारे 1.42 लाख रुपयांवर कमी झाला आहे. अशाप्रकारे, सोन्याचा भाव उच्चांकावरून 26% हून अधिक घसरला आहे.

