घरातील सर्वाधिक वेळ चालू असणाऱ्या उपकरणांमध्ये फ्रिजचा पहिला क्रमांक लागतो. दिवसाचे 24 तास सुरू असलेल्या फ्रिजची योग्य देखभाल केली नाही, तर वीजबिल वाढू शकते आणि त्याचा कंप्रेसरही लवकर खराब होण्याची शक्यता असते. अनेकजण फ्रिज जागा वाचवण्यासाठी अगदी भिंतीला चिकटवून ठेवतात. मात्र ही सवय महागात पडू शकते. फ्रिज योग्य पद्धतीने ठेवणे ही केवळ जागेची बाब नसून त्याचा थेट परिणाम फ्रिजच्या कार्यक्षमतेवर, वीजेच्या वापरावर आणि कंप्रेसरच्या आयुष्यावर होतो. त्यामुळे फ्रिज आणि भिंत यामध्ये किती अंतर असावे, याची माहिती प्रत्येकाने जाणून घेणे आवश्यक आहे.
परिणामी, कंप्रेसरला अपेक्षेपेक्षा अधिक वेळ काम करावे लागते. यामुळे विजेचा वापर वाढू शकतो, कूलिंगची कार्यक्षमता कमी होऊ शकते आणि दीर्घकाळात कंप्रेसरवर अतिरिक्त ताण येऊन तो खराब होण्याची शक्यता निर्माण होते. अनेकांना असे वाटते की फ्रिज कुठेही ठेवला तरी त्याच्या कामगिरीवर फारसा परिणाम होत नाही. मात्र, तज्ज्ञांच्या मते फ्रिजभोवती पुरेशी हवा खेळती राहणे हे त्याच्या कार्यक्षमतेसाठी अत्यंत महत्त्वाचे असते. योग्य अंतर ठेवल्यास उष्णता सहज बाहेर पडते, फ्रिजला कमी मेहनत घ्यावी लागते आणि त्याचे आयुष्यही वाढण्यास मदत होते. याशिवाय, वीजेचा अनावश्यक वापर टाळण्यासही हातभार लागू शकतो. (फोटो सौजन्य :- @iStock)
1
फ्रिज आणि भिंतीमध्ये किती अंतर ठेवावे?
- बहुतेक फ्रिज उत्पादकांच्या सूचनांनुसार
- मागील बाजूस किमान 5 ते 10 सेंटीमीटर (2 ते 4 इंच) अंतर ठेवावे.
- दोन्ही बाजूंना 2 ते 5 सेंटीमीटर जागा असावी.
- वरच्या बाजूस किमान 5 ते 10 सेंटीमीटर मोकळी जागा असणे फायदेशीर ठरते.
- मात्र हे अंतर फ्रिजच्या मॉडेलनुसार बदलू शकते. त्यामुळे खरेदीवेळी मिळालेल्या युजर मॅन्युअलमधील सूचना नेहमी तपासाव्यात.
फ्रिजला अंतर का आवश्यक असते?
फ्रिज अन्नपदार्थ थंड ठेवण्यासाठी आतून उष्णता शोषून घेतो आणि ती उष्णता मागील बाजूस असलेल्या कंडेन्सर कॉइल्स किंवा काही आधुनिक मॉडेलमध्ये बाजूंच्या भागातून बाहेर सोडतो. ही प्रक्रिया सुरळीत होण्यासाठी फ्रिजभोवती पुरेशी मोकळी जागा असणे आवश्यक असते. जर फ्रिज अगदी भिंतीला चिकटवून ठेवला, तर गरम हवा योग्य प्रकारे बाहेर पडत नाही. परिणामी, फ्रिजच्या आतले तापमान कायम राखण्यासाठी कंप्रेसरला अधिक वेळ आणि अधिक क्षमतेने काम करावे लागते. यामुळे केवळ वीजेचा वापर वाढत नाही, तर फ्रिजच्या कूलिंग कार्यक्षमतेवरही परिणाम होतो.
फ्रिजला योग्य वायुवीजन मिळाल्यास उष्णता सहज बाहेर पडते आणि कंप्रेसरवर अनावश्यक ताण येत नाही. त्यामुळे फ्रिज अधिक कार्यक्षमतेने काम करतो, आतले तापमान स्थिर राहते आणि उपकरणाचे आयुष्यही वाढण्यास मदत होते.
भिंतीला अगदी चिकटवून फ्रिज ठेवल्यास काय होते?
अनेक घरांमध्ये जागेची कमतरता असल्यामुळे फ्रिज भिंतीला अगदी लागून ठेवला जातो. मात्र, असे केल्याने फ्रिजच्या कार्यक्षमतेवर नकारात्मक परिणाम होऊ शकतो. फ्रिजच्या मागील भागातून किंवा काही आधुनिक मॉडेलमध्ये बाजूंच्या भागातून उष्णता बाहेर पडत असते. ही उष्णता बाहेर जाण्यासाठी पुरेशी मोकळी जागा नसेल, तर गरम हवा फ्रिजच्या आसपासच अडकून राहते. त्यामुळे कंप्रेसरला अपेक्षेपेक्षा अधिक मेहनत घ्यावी लागते आणि फ्रिजचे तापमान नियंत्रित ठेवण्यासाठी तो जास्त वेळ चालू राहतो.
कंप्रेसर गरम का होतो
दीर्घकाळ अशा परिस्थितीत फ्रिज वापरल्यास त्याच्या कार्यक्षमतेत घट येऊ शकते. सतत अतिरिक्त ताण आल्यामुळे कंप्रेसर गरम होतो, त्यामुळे त्याचे आयुष्य कमी होण्याची शक्यता असते. याशिवाय, फ्रिजच्या आत अपेक्षित प्रमाणात थंडावा निर्माण होत नाही, त्यामुळे दूध, भाज्या, फळे आणि इतर नाशवंत पदार्थ लवकर खराब होऊ शकतात.
भिंतीला अगदी चिकटवून फ्रिज ठेवल्यास पुढील समस्या उद्भवू शकतात
- कंप्रेसरवर सतत अतिरिक्त ताण येतो.
- फ्रिज वारंवार सुरू-बंद होतो किंवा अधिक वेळ चालू राहतो.
- विजेचा वापर वाढण्याची शक्यता असते.
- कूलिंगची कार्यक्षमता कमी होऊ शकते.
- अन्नपदार्थ योग्य तापमानात न राहिल्याने ते लवकर खराब होऊ शकतात.
- फ्रिजच्या मागील भागात जास्त उष्णता साचू शकते.
- कंप्रेसर आणि इतर अंतर्गत भागांचे आयुष्य कमी होण्याचा धोका वाढतो.
लेखकाबद्दलमृणाल पाटीलमृणाल पाटील या महाराष्ट्र टाइम्स.कॉममध्ये कार्यरत असलेल्या अनुभवी पत्रकार आणि डिजिटल कंटेंट रायटर असून मीडिया क्षेत्रात त्यांना 11 वर्षांहून अधिक काळाचा अनुभव आहे. टेलिव्हिजन, डिजिटल मीडिया, प्रिंट पत्रकारिता आणि जनसंपर्क या विविध क्षेत्रांमध्ये काम करत त्यांनी विश्वसनीय,अभ्यासपूर्ण आणि वाचकाभिमुख लेखनाची भक्कम ओळख निर्माण केली आहे. मनोरंजन, लाइफस्टाईल, फिचर स्टोरीज, ट्रेंडिंग विषय आणि सेलिब्रिटी मुलाखती या विषयांवर सखोल माहिती देणारे लेखन हे त्यांचे प्रमुख कौशल्य आहे.
मृणाल यांनी ‘प्रहार’ वर्तमानपत्रामध्ये प्रवास आणि खाद्यसंस्कृती विषयावर साप्ताहिक लेखन केले आहे. विविध शहरांची संस्कृती, स्थानिक परंपरा आणि खाद्यवैशिष्ट्ये यावर आधारित त्यांच्या लेखांना वाचकांकडून उत्तम प्रतिसाद मिळाला आहे. ‘TV 9’ या प्रतिष्ठित न्यूज चॅनलसाठी त्यांनी अनेक नामांकित कलाकारांच्या मुलाखती घेतल्या असून मनोरंजन पत्रकारितेमध्ये त्यांनी भक्कम अनुभव मिळवला आहे. तसेच आकाशवाणी मुंबईसाठी ‘मन की बात’ या कार्यक्रमासाठी व्हॉइस ओव्हरचे काम करण्याचा अनुभव देखील त्यांच्या कार्यात महत्त्वपूर्ण ठरला आहे.
जनसंपर्क क्षेत्रात कार्यरत असताना त्यांनी 30 पेक्षा अधिक क्लायंट्सचे यशस्वीपणे व्यवस्थापन केले असून ब्रँड कम्युनिकेशन, कंटेंट स्ट्रॅटेजी आणि मीडिया समन्वय यामध्ये त्यांनी उल्लेखनीय कामगिरी केली आहे. सध्या महाराष्ट्र टाइम्समध्ये ट्रेंडिंग आणि लाईफस्टाईल विषयांवर संशोधनाधारित, अचूक आणि विश्वसनीय माहिती देणारे लेख लिहिणे ही त्यांची विशेष ओळख आहे. तथ्य पडताळणी, विश्वासार्ह स्रोतांचा वापर आणि वाचकांसाठी उपयुक्त माहिती सादर करण्यावर त्यांचा विशेष भर असतो.
लेखनासोबतच वाचन आणि सोलो ट्रॅव्हलिंग ही त्यांची आवड असून विविध ठिकाणांच्या संस्कृती, जीवनशैली आणि सामाजिक रचनेचा अभ्यास करण्यामध्ये त्यांना विशेष रस आहे. व्यायाम, हॉलिवूड चित्रपट आणि नव्या तंत्रज्ञानाविषयी माहिती मिळवणे हे देखील त्यांचे आवडते छंद आहेत. आपल्या अनुभव, संशोधन आणि निरीक्षणांच्या आधारे वाचकांना दर्जेदार, अचूक आणि विश्वासार्ह माहिती देण्याचा त्या सातत्याने प्रयत्न करतात.
शैक्षणिक पात्रता
मृणाल पाटील यांनी 2017-18 मध्ये मुंबई विद्यापीठातून मास्टर ऑफ आर्ट्स इन कम्युनिकेशन अँड जर्नालिझम (MACJ) पदवी प्राप्त केली आहे. डिजिटल मीडिया ट्रेंड्स, बदलती वाचक प्रवृत्ती आणि माहिती सादरीकरणाच्या आधुनिक पद्धतींचा त्या सातत्याने अभ्यास करतात.… आणखी वाचा
