पावसाळा सुरू झाला की हवेत गारवा वाढतो, पण त्याचबरोबर वातावरणातील आर्द्रता म्हणजेच दमटपणाही वाढतो. बाहेर पाऊस पडत असताना घराच्या आत चिकटपणा जाणवणे, कपडे उशिरा वाळणे, भिंतींवर ओल येणे आणि खोलीत घुसमटल्यासारखे वाटणे अशा समस्या अनेकांना जाणवतात. अशा वेळी एअर कंडिशनरचा योग्य वापर केल्यास घरातील वातावरण आरामदायी ठेवता येते. मात्र पावसाळ्यात AC चे तापमान किती ठेवावे, विजेची बचत कशी करावी आणि दमटपणा कसा कमी करावा हे जाणून घेणे महत्त्वाचे आहे.

पावसाळ्यात तापमान कमी असले तरी हवेत असलेल्या जास्त आर्द्रतेमुळे उकाडा आणि अस्वस्थता जाणवू शकते. अशा वेळी AC चा वापर फक्त खोली थंड करण्यासाठी न करता हवेतील अतिरिक्त ओलावा कमी करण्यासाठी करणे गरजेचे असते. योग्य तापमानावर AC चालवल्यास घरातील हवा ताजी, कोरडी आणि आरामदायी राहते. चुकीच्या पद्धतीने AC वापरल्यास वीज खर्च वाढू शकतो तसेच उपकरणावरही अतिरिक्त ताण येऊ शकतो.अनेक जण पावसाळ्यातही AC चे तापमान उन्हाळ्याप्रमाणे खूप कमी ठेवतात. मात्र या काळात बाहेरील वातावरण थंड असल्यामुळे 18 किंवा 20 अंश सेल्सिअस तापमानाची गरज नसते. कमी तापमानावर AC चालवल्यामुळे कंप्रेसरला जास्त वेळ काम करावे लागते आणि त्यामुळे वीज बिल वाढण्याची शक्यता असते. त्यामुळे पावसाळ्यात आरामदायी थंडावा मिळवण्यासाठी तापमान योग्य पातळीवर ठेवणे आवश्यक आहे. (फोटो सौजन्य :- @iStock)
1
दमटपणा कमी करण्यासाठी Dry Mode चा वापर करा
पावसाळ्यात AC मधील Dry Mode हा अत्यंत उपयुक्त ठरतो. या मोडमध्ये AC खोलीतील अतिरिक्त ओलावा कमी करतो आणि हवा कोरडी व आरामदायी बनवतो.
ड्राय मोड ऑन करा
- खोलीतील खिडक्या आणि दरवाजे बंद ठेवा.
- काही तास Dry Mode चालू ठेवल्यास खोलीतील चिकटपणा कमी होतो.
- हवेतला अतिरिक्त ओलावा कमी झाल्यामुळे थंडावा अधिक जाणवतो.
तापमान खूप कमी ठेवणे टाळा
AC चे तापमान 18 किंवा 20 अंशांवर ठेवण्याची सवय अनेकांना असते. मात्र पावसाळ्यात याची गरज नसते. या काळात बाहेरील वातावरण आधीच थंड आणि दमट असल्यामुळे AC खूप कमी तापमानावर चालवल्यास विजेचा अनावश्यक वापर होतो. कमी तापमानामुळे AC चा कंप्रेसर जास्त वेळ चालू राहतो, त्यामुळे वीज बिल वाढण्याची शक्यता असते. तसेच AC वर अतिरिक्त ताण येऊन त्याची कार्यक्षमताही कमी होऊ शकते.
खोलीतील तापमान खूप कमी झाल्यास हवा जास्त थंड आणि कोरडी होऊ शकते. यामुळे काही लोकांना घसा खवखवणे, सर्दी होणे, त्वचा कोरडी पडणे किंवा अस्वस्थ वाटणे अशा समस्या जाणवू शकतात. विशेषतः लहान मुले, ज्येष्ठ नागरिक आणि संवेदनशील आरोग्य असलेल्या व्यक्तींनी AC चे तापमान संतुलित ठेवणे आवश्यक आहे. बाहेरील दमट वातावरणातून थेट अतिथंड खोलीत गेल्यास शरीराला तापमानातील अचानक बदल जाणवू शकतो.
टाइमर आणि स्लीप मोडचा वापर करा
रात्री झोपताना AC सतत चालू ठेवण्याची गरज नसते. झोप लागल्यानंतर शरीराला कमी थंडाव्याची आवश्यकता असते, त्यामुळे AC मधील Sleep Mode किंवा टायमर या सुविधांचा वापर करणे फायदेशीर ठरते. Sleep Mode मध्ये AC हळूहळू तापमान नियंत्रित करतो आणि खोलीतील वातावरण आरामदायी ठेवतो. तसेच टायमर सेट केल्यास ठराविक वेळेनंतर AC आपोआप बंद होतो, त्यामुळे रात्रभर अनावश्यक वीज खर्च टाळता येतो.
या सुविधांचा वापर केल्यामुळे रात्री तापमान आपोआप संतुलित राहते, AC चा कंप्रेसर सतत चालू राहत नाही आणि विजेची बचत होते. याशिवाय AC वर येणारा अतिरिक्त ताण कमी होऊन त्याचे आयुष्यही वाढण्यास मदत होते. पावसाळ्यात हवेत आधीच गारवा आणि दमटपणा असल्यामुळे Sleep Mode किंवा Timer चा योग्य वापर केल्यास कमी खर्चात आरामदायी झोप मिळू शकते.
खोलीतील ओलावा कमी करण्यासाठी इतर उपाय
AC व्यतिरिक्त घरातील दमटपणा कमी करण्यासाठी काही सोपे उपाय करता येतात:
1. घरात हवा खेळती ठेवा
पाऊस नसताना काही वेळ खिडक्या उघड्या ठेवल्यास घरातील बंद हवा बाहेर जाते.
2. ओले कपडे घरात जास्त वेळ ठेवू नका
ओल्या कपड्यांमुळे खोलीतील आर्द्रता वाढते.
3. घरातील गळती तपासा
भिंती, छत किंवा खिडक्यांमधून पाणी येत असल्यास ओलावा वाढू शकतो.
4. इनडोअर प्लांट्सचे प्रमाण नियंत्रित ठेवा
जास्त झाडांमुळे काही प्रमाणात आर्द्रता वाढू शकते.

