जागतिक बाजारात कच्च्या तेलाच्या किमतींमध्ये पुन्हा एकदा वाढ दिसून येत आहे. अमेरिका आणि इराणमधील वाढत्या तणावामुळे ब्रेंट क्रूड ऑइल आज 90 डॉलर प्रति बॅरलच्या पुढे गेले आहे. तेलाच्या वाढत्या किमतींमुळे भारतात महागाई आणि ऊर्जा धक्क्याचा धोका वाढला आहे. यामुळे भारतीय रुपया आणि परदेशी पोर्टफोलिओ गुंतवणूक (FPI) च्या प्रवाहावर परिणाम होण्याची शक्यता आहे. दुसरीकडे, कच्च्या तेलाच्या वाढत्या किमतींमुळे भारतातील ऑइल मार्केटिंग कंपन्यांच्या (OMCs) रिटेल इंधन मार्जिनवर मोठा दबाव आला आहे, ज्यामुळे डिझेलवर कंपन्यांना प्रति लिटर 20.4 रुपयांचे नुकसान होत आहे. तथापि, रिफायनिंग मार्जिनमधील मोठ्या वाढीमुळे कंपन्यांचा एकूण नफा सध्या स्थिर आहे. 1. ब्रेंट क्रूड 90 डॉलरच्या पुढे, एका आठवड्यात 16% वाढले आंतरराष्ट्रीय बाजारात ब्रेंट क्रूड फ्युचर्स 2.69 डॉलर (3.05%) वाढून 90.79 डॉलर प्रति बॅरलवर पोहोचले, जो 11 जूननंतरचा सर्वोच्च स्तर आहे. गेल्या एका आठवड्यात ब्रेंट क्रूडमध्ये 16% ची वाढ झाली आहे, जी एप्रिलनंतर एका आठवड्यातील सर्वात मोठी वाढ आहे. सध्या ब्रेंट क्रूड 88.43 डॉलर प्रति बॅरल आणि अमेरिकन WTI क्रूड 82.40 डॉलर प्रति बॅरलवर व्यवहार करत होते. तर इंडियन क्रूड बास्केट 81 डॉलर प्रति बॅरलवर व्यवहार करत आहे. 2. तज्ज्ञ म्हणाले- भारतावर ऊर्जा संकट आणि रुपयाचा धोका जिओजित इन्व्हेस्टमेंट्स लिमिटेडचे मुख्य गुंतवणूक रणनीतीकार व्ही.के. विजयकुमार म्हणाले की, बाजारासमोर सध्या नजीकच्या काळात अनेक आव्हाने आहेत. सर्वात मोठा दबाव अमेरिका आणि इराणमधील वाढत्या तणावामुळे ब्रेंट क्रूडचे 90 डॉलरच्या पुढे जाणे हा आहे. जर हा ट्रेंड कायम राहिला, तर भारतात ऊर्जा संकटाचा धोका पुन्हा निर्माण होईल. याचा थेट नकारात्मक परिणाम रुपयाची वाटचाल आणि एफपीआय प्रवाहावर होऊ शकतो. बँक ऑफ बडोदानेही आपल्या अहवालात इशारा दिला आहे की, कच्च्या तेलाच्या वाढत्या किमतींमुळे जागतिक स्तरावर ‘महागाईची चिंता’ पुन्हा वाढली आहे. 3. अमेरिकेत पुन्हा वाढू शकतात व्याजदर: दरवाढीची शक्यता ५२% बँक ऑफ बडोदाच्या अहवालानुसार, क्लीव्हलँड फेड अध्यक्षांच्या वक्तव्यानंतर अमेरिकन फेडरल रिझर्व्हद्वारे सप्टेंबर २०२६ च्या बैठकीत व्याजदर वाढवण्याची शक्यता वाढली आहे. 4. अमेरिकन शेअर बाजारात खळबळ, 2000 अंकांच्या उसळीला ब्रेक एचडीएफसी सिक्युरिटीजचे प्राइम रिसर्च हेड देवर्ष वकील यांनी सांगितले की, या आठवड्यात अमेरिकन बाजारात मोठी अस्थिरता दिसून आली आहे. देवर्ष वकील यांच्या मते, अमेरिका-इराण संघर्षातील नवीन हल्ले, टेक सेक्टरमधील रोटेशन आणि महागाईच्या आकडेवारीने प्रमुख निर्देशांकांना खाली खेचले, ज्यामुळे मध्य-उन्हाळ्यातील वाढीची मालिका खंडित झाली. वीकेंडला अमेरिका आणि इराण यांच्यात नवीन हल्ले झाले आहेत. इराणने म्हटले आहे की दोन्ही देशांमधील युद्धविराम पूर्णपणे संपुष्टात आला आहे, ज्यामुळे जगातील सर्वात व्यस्त सागरी तेल मार्गांमध्ये पुरवठा विस्कळीत होण्याची भीती वाढली आहे. 5. तेल कंपन्यांचे पेट्रोल मार्जिन घसरले, डिझेलवर प्रति लिटर ₹20 चे नुकसान इक्किरिटी सिक्युरिटीजच्या साप्ताहिक अहवालानुसार, कच्च्या तेलाच्या किमतीतील वाढीमुळे भारतातील सरकारी तेल मार्केटिंग कंपन्या- BPCL, HPCL, IOCL चे इंधन रिटेलिंग मार्जिन लक्षणीयरीत्या कमी झाले आहे. 6. रिफायनिंग स्प्रेडमध्ये वाढ: डिझेल क्रॅक 99% ने वाढून आधार देत आहे रिटेल मार्जिनमध्ये नुकसान असूनही, तेल कंपन्यांच्या रिफायनिंग व्यवसायात जोरदार सुधारणा झाली आहे, ज्यामुळे कंपन्यांची एकूण एकात्मिक नफाक्षमता टिकून आहे. 7. 1-2 तिमाहीपर्यंत रिफायनर्सना मिळू शकतो दिलासा काय असतात ‘क्रॅक स्प्रेड्स’ आणि ‘इंटिग्रेटेड मार्जिन’? क्रॅक स्प्रेड: कच्च्या तेलाची किंमत आणि त्यापासून तयार होणाऱ्या रिफाइंड उत्पादनांच्या (जसे की पेट्रोल, डिझेल, एटीएफ) बाजारभावातील फरक म्हणजे ‘क्रॅक स्प्रेड’. हे रिफायनिंग कंपन्यांचा नफा दर्शवते. इंटिग्रेटेड मार्जिन: जेव्हा एखाद्या तेल कंपनीचे रिफायनिंग मार्जिन (कच्च्या तेलावर प्रक्रिया करण्याचा नफा) आणि मार्केटिंग मार्जिन (पेट्रोल पंपावर पेट्रोल-डिझेल विकण्याचा फायदा/तोटा) दोन्ही 1:1 च्या प्रमाणात एकत्र करून पाहिले जाते, तेव्हा त्याला इंटिग्रेटेड मार्जिन म्हणतात.
Source link
अमेरिका-इराण तणावामुळे ब्रेंट क्रूड 90 डॉलरच्या पुढे:एका आठवड्यात 16% वाढ; भारतात महागाईचा धोका, रुपया-परदेशी गुंतवणुकीवर दबाव
